Boa’s: waarom doen ze wat ze doen?

Een onderzoek onder 12 gemeenten (onder de 50.000 inwoners) naar de prioritering van problemen door boa's. Met aanbevelingen leidinggevenden.

Dit artikel is geschreven naar aanleiding van het afstudeeronderzoek van Fennie Massen. Zij heeft voor haar master Bestuurskunde aan de Radboud Universiteit twaalf gemeenten (onder de 50.000 inwoners) onderzocht. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van Adviesbureau voor Veiligheid en Handhaving. Wetenschappelijke vermeldingen en verantwoording voor keuzes tijdens het onderzoek, zijn niet opgenomen in dit artikel. Voor meer informatie kunt u mailen naar fennie.massen@hotmail.com

Het werk van een boa brengt allerlei keuzes met zich mee. Niet alleen staan zij vaak voor de keuze hoe zij gaan reageren op een situatie, maar ook moeten zij elke werkdag een keuze maken aan welke problematiek ze aandacht gaan besteden. Voornamelijk in de wat kleinere gemeenten (onder de 50.000 inwoners) is de vraag welke problematiek prioriteit krijgt aan de orde van de dag. Dit heeft vaak twee oorzaken. Ten eerste hebben kleinere gemeenten maar een aantal boa’s in de openbare ruimte. Ten tweede beslaan de gemeenten met minder inwoners vaak wel een groot gebied. Om te kunnen begrijpen waarom boa’s bepaalde keuzes maken en hoe zij problemen prioriteren zijn er verschillende factoren onderzocht.

Factoren van invloed op prioritering van problemen door boa’s
Factor Invloed
Discretionaire ruimte Ja
Ervaring/expertise Ja
Collega’s Ja
Gemeentebestuur Deels
Media Nee
Andere agentschappen Nee
Leidinggevende Nee
Factoren wel/niet van invloed op prioritering van problemen door boa’s


Discretionaire ruimte
Een factor die een grote rol lijkt te spelen bij de prioritering van problemen is het hebben van discretionaire ruimte. Deze ruimte geeft niet alleen de mogelijkheid om te beslissen op welke manier iets gedaan moet worden. Het geeft handhavers ook de ruimte om zelf te bepalen aan welke problemen zij aandacht besteden. Van deze vrijheid wordt volop gebruik gemaakt.

Ervaring van de boa
Een tweede factor is de ervaring of expertise van de boa. Door middel van ervaring weet de boa welke problematiek ‘voorrang’ dient te krijgen tijdens het werk en maakt op basis van deze ervaring en expertise een prioritering.

Collega’s
Ook de collega’s zijn belangrijk. Wanneer een boa met een collega samenwerkt, wordt er vaak andere problematiek aangepakt dan wanneer een boa alleen op straat loopt. Dit heeft vaak twee redenen. De eerste reden is de veiligheid van de boa. Bepaalde problematiek wordt liever niet alleen aangepakt omdat sommige situaties gevaarlijk kunnen zijn voor de boa. De tweede reden is vanuit het fysiek-praktische oogpunt. Samen staat de boa vanuit dit oogpunt letterlijk sterker, bijvoorbeeld bij het verwijderen van een scooterwrak.

Het gemeentebestuur
Een vierde factor is het gemeentebestuur. Dit lijkt slechts deels van invloed te zijn op de prioritering. Enerzijds geven boa’s aan het eens te zijn met de prioritering vanuit het gemeentebestuur, maar anderzijds is er ook genoeg ruimte om zelf een invulling aan die prioritering te geven.

Welke factoren hebben geen invloed?

Media
Daarnaast zijn er een aantal factoren die niet van invloed lijken te zijn op de prioritering van problemen door boa’s. Ten eerste is dit de media. Boa’s geven aan zich weinig van berichtgeving in de media aan te trekken. Volgens hen klopt de media vaak problemen op of focussen ze zich op problematiek die in de ogen van de boa minder belangrijk is. Sociale media is hierbij buiten beschouwing gelaten.

Andere agentschappen
Ook andere agentschappen lijken van minimale invloed op de prioritering. Hierbij moet gedacht worden aan de politie, brandweer, jeugdwerkers en andere instanties of organisaties waar boa’s in de openbare ruimte mee samenwerken. Er wordt vaak gezamenlijk problematiek aangepakt, maar het is niet zo dat deze problematiek zonder de samenwerking niet zou worden aangepakt door de boa.

De leidinggevende
De laatste – en misschien meest opvallende – factor die niet van invloed is op de prioritering door boa’s is de leidinggevende. Dit heeft meerdere redenen. Boa’s die wel goed contact hebben met hun leidinggevende, geven aan weinig druk vanuit haar of hem te ervaren. De leidinggevende heeft vaak een meer faciliterende rol en vertrouwt erop dat het werk goed wordt uitgevoerd. Welke problematiek ‘voorrang’ heeft en welke niet, daar bemoeit de leidinggevende zich vaak niet mee. Daarnaast zijn er boa’s die weinig tot geen contact hebben met de leidinggevende. De leidinggevende heeft het te druk of heeft te weinig kennis van zaken om zich te bekommeren om het werk van de boa. Dit maakt de boa in deze gevallen volledig zelfstandig en kan zo zelf bepalen welke problematiek de meeste aandacht verdient.

Het handhavingsbeleid

In het kader van het onderzoek is ook het handhavingsbeleid van de onderzochte gemeenten onder de loep genomen. Er is gekeken in hoeverre de keuzes en prioritering van de boa’s overeenkomen met het handhavingsbeleid in de betreffende gemeente. Hier zijn een aantal opmerkelijke bevindingen uit voort gekomen.

Vele boa’s dachten kennis te hebben van het handhavingsbeleid, maar wanneer het handhavingsbeleid hierop na werd gelezen bleek dit niet het geval te zijn. Boa’s gaven vaak aan kennis te hebben van een andere prioritering vanuit het beleid dan wat het beleid zelf aangaf. Dit kan uiteraard meerdere redenen hebben.

Het kan zijn dat boa’s nooit het beleid hebben gelezen of dat het beleid nooit besproken is samen met een leidinggevende of beleidsmedewerkers. Daarnaast is handhavingsbeleid vaak onduidelijk. Het beleid is in moeilijke en omslachtige taal geschreven. Ook mist er in sommige gemeenten een duidelijke prioritering in het beleid. Nergens staat dan in het beleid duidelijk aangegeven welke problematiek de hoogste prioriteit hebben. In dat geval kan er niet van boa’s worden verwacht dat zij bekend zijn met het beleid of dat zij zich aan de prioritering van het beleid houden.

Aanbevelingen leidinggevenden

Naar aanleiding van dit onderzoek, zijn er een aantal aanbevelingen opgesteld die ervoor kunnen zorgen dat de boa de ‘juiste’ prioritering aanhoudt.

  • Geef een boa genoeg ruimte om zelf een prioritering te maken. Tenslotte loopt de boa het meest op straat en weet zij of hij het beste waar de problemen liggen;
  • Betrek daarom ook de boa bij het schrijven van beleid. Zij moeten het beleid uitvoeren en zij weten het beste wat er speelt;
  • Boa’s, beleidsmedewerkers en leidinggevenden zouden gezamenlijk het beleid moeten doornemen. Zo is er duidelijkheid voor iedereen over welke problematiek de hoogste prioriteit heeft.

Meer informatie?

Vanuit onze kennis van de inhoud brengen we teams in beweging. Dit doen we door het professionaliseren van teams en het optimaliseren van beleid. Bekijk hier onze diensten of neem contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken.