De ‘perfecte’ leidinggevende handhaving

Leidinggevende handhaving is een mooie en complexe rol. Maar welke uitdagingen zijn er eigenlijk? We geven vijf tips om meteen mee aan de slag te gaan.

Het leidinggeven aan een handhavingsteam is een mooie en complexe taak. Je stuurt als leidinggevende handhaving verschillende type medewerkers aan, er is de dynamiek van het werk, de unieke positie van handhaving binnen de gemeentelijke organisatie en de bestuurlijke dimensie. Dit alles maakt deze rol ontzettend leuk en uitdagend.

Binnen het werkveld zien we leidinggevenden met verschillende achtergronden: mensen met een politieachtergrond, met andere leidinggevende ervaring binnen de gemeente of mensen die buiten de politie of gemeente hun ervaring opgedaan hebben. Door deze verschillende achtergronden zie je dat elke leidinggevende zijn/haar eigen uitdagingen heeft. Waar bijvoorbeeld leidinggevenden met een politieachtergrond prima in staat zijn om de operationele aansturing vorm te geven en dit proces snappen, is het werken in een bestuurlijke organisatie vaak wennen. Vanuit Adviesbureau voor Veiligheid en Handhaving (AVH) hebben we diverse coachingstrajecten voor leidinggevenden mogen vormgeven. In dit artikel schetsen we een aantal gemeenschappelijke uitdagingen die we zagen en geven we tips voor leidinggevenden.

UITDAGINGEN VOOR LEIDINGGEVENDEN HANDHAVING 

Het aansturen van een handhavingsteam en het realiseren van de verdere professionalisering is een uitdagende taak. Natuurlijk heeft het aansturen van elk willekeurig team zijn uitdagingen, maar in het begeleiden van de diverse handhavingsteams zagen we een aantal rode draden die typisch passen bij een handhavingsteam:

  • Veel handhavingsteams komen voort vanuit een stadswachtorganisatie. Ondanks dat veel gemeenten hier al stappen in gezet hebben, zijn kenmerken van de oude organisatie in veel handhavingsteams nog zichtbaar. Deze hebben specifieke aandacht en aansturing nodig. Dit vraagt kennis over hoe je dit soort veranderprocessen begeleidt.
  • Als leidinggevende handhaving heb je (zeer) beperkt zicht op de daadwerkelijke uitvoering. De uitvoering is buiten op straat. Het is daarom lastig om echt een goed beeld te krijgen over de kwaliteit van de uitvoering van het werk. Dit maakt het lastig om goed sturing te geven.
  • Handhavers verwachten van hun leidinggevende een bepaalde mate van inhoudelijke kennis van hun vak. Een leidinggevende die alleen op proces stuurt wordt zelden door de groep geaccepteerd. Ook is het nodig om inhoudelijke bezwaren op managementbeslissingen goed te kunnen tackelen.
  • De verwachtingen die interne en externe partners van handhaving hebben zijn vaak groot, maar zonder helder te hebben wat de rol en verantwoordelijkheid van handhaving is. Dit maakt dat je als leidinggevende vaak intern en extern strijd moet leveren om de rol en verantwoordelijkheden van het team constant scherp te houden. Je moet keuzes blijven maken in waar je wel of niet van bent. Het feit dat de aard van de werkzaamheden van het team sterk afwijkt van de rest van de gemeentelijke organisatie helpt hierin niet mee.
  • Veel leidinggevenden handhaving worden opgeslokt door het dagelijkse tumult en de ad hoc vragen die op het team afkomen. Sturen op lange termijn doelstellingen, veranderprocessen en de visie op handhaving vraagt om het constant maken van keuzes.

AAN DE SLAG MET DEZE 5 TIPS

Mede op basis van de genoemde uitdagingen hebben we een aantal tips voor leidinggevenden handhaving:

1. WEES ZACHT OP DE RELATIE EN HARD OP DE INHOUD
Verbinding is in veel handhavingsteam een belangrijk thema. Handhavers hebben behoefte aan duidelijkheid en houvast van hun leidinggevende. Betrokkenheid bij de persoon en zacht zijn in de relatie is belangrijk voor deze verbinding. Complimenten en positieve motivatie is essentieel. Maar net zo belangrijk is het duidelijk zijn (hard zijn) op de inhoud, het stellen van grenzen en het opleggen van consequenties bij grensoverschrijdend gedrag. Deze combinatie maakt van jou als leidinggevende een betrouwbare manager.

2. BETROKKENHEID BIJ INHOUD EN EIGEN PROFESSIONALITEIT
Wees betrokken op de inhoud en laat de handhavers in hun eigen professionaliteit staan. In mijn optiek hoeft een leidinggevende handhaving niet per se zelf een boa te zijn, maar moet hij/zij wel kennis dragen van de inhoud. Het vergroten van de taakvolwassenheid en teamvolwassenheid is een belangrijke taak en hiervoor is eigen kennis nodig, maar ook het bevorderen van de kennis en kunde van de handhavers.

3. CHECK KWALITEIT VAN DE UITVOERING OP STRAAT
Check de kwaliteit van de uitvoering op straat. Loop af en toe zelf mee, zet een mystery guest in of laat een vlootschouw uitvoeren van het team om zicht te krijgen op kwaliteit en ontwikkelpotentieel.

4. MAAK TEAMINZET EN RESULTATEN ZICHTBAAR
Maak de inzet en resultaten van het team zichtbaar voor partners en bestuur. Neem ze mee in de ontwikkelstappen die je met het team zet en deel successen.

5. ZORG VOOR EEN SPARRINGPARTNER
Zorg voor een sparringspartner buiten de eigen organisatie om af en toe een ‘vreemde’ blik te hebben op de ontwikkelingen en je eigen ervaringen. Zoek bij voorkeur iemand met ervaring met handhavingsteams.

Gelukkig bestaat de ‘perfecte’ leidinggevende handhaving niet. Iedereen doet vanuit goede intenties zijn of haar best om het team verder te brengen. Hopelijk helpen deze tips om hierin verder te groeien en we denken natuurlijk ook graag mee.

COACHING NODIG?

Om leidinggevenden handhaving te ondersteunen in hun ontwikkeling bieden wij coaching aan. In dit traject maken we de verbinding tussen persoonlijke ontwikkeling en de ontwikkeling van het team zelf. Hierdoor werken we niet alleen effectief aan groei van de leidinggevende, maar ook van het hele team.

Gert-Jan Schippers Veiligheid en HandhavingDit artikel is geschreven door Gert-Jan Schippers. Interesse als leidinggevende handhaving in coaching of eens verder praten over de ontwikkeling van uw handhavingsteam? Neem dan contact met hem op.