Jeugd en de gevolgen van de coronacrisis

Wat zijn de gevolgen van de coronacrisis voor onze jeugd? Vooral voor kwetsbare jongeren zijn de gevolgen extra groot. Het bij elkaar brengen van partijen, informatie en de juiste aanpak is wat er nu nodig is.

‘Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst’ is een bekend Nederlands gezegde. Immers, wie investeert in de jeugd kan hier in de toekomst profijt van hebben. Kwetsbare jongeren kunnen hier op dit moment wel een (extra) handje bij worden geholpen. Door de wereldwijde coronapandemie zijn juist voor hen de gevolgen extra groot. Alleen samen kunnen we de schade beperken.

De emotionele gevolgen

Denk aan eenzaamheid, stress, angst en onzekerheid. Mentaal gezien heeft de coronacrisis een grote impact onder jongeren. Uit onderzoek van EenVandaag blijkt dat veel jongeren tussen 18 en 35 jaar mentaal lijden onder de crisis: maar liefst 74 procent blijkt klachten te ervaren. Opiniepeiler Gijs Rademaker van EenVandaag: ‘Daarmee zijn de geestelijke sores voor jongeren vele malen groter dan voor ouderen. Dit zijn écht heel grote verschillen.’

Financiële gevolgen

Achterstanden bij de zorgverzekering, problemen met toeslagen of het terugbetalen van studiekosten. Jongeren met schulden hebben die schulden steeds vaker bij de overheid. Dat zegt de NVVK, de branchevereniging voor schuldhulpverleners en sociaal bankieren. Zeker 10.000 jongeren tussen de 18 en 24 jaar lopen bij de  schuldhulpverlening. Jongeren raken in de schulden door hun zorgverzekering en door het systeem van zorg- en huurtoeslagen, zeggen hulpverleners.

Gevolgen studie

Ruim 20.000 mbo-studenten kunnen door de coronacrisis geen stage vinden. De concurrentie is moordend en de plekken zijn schaars. Door de coronacrisis zijn binnen bedrijven en instellingen veel minder stageplekken beschikbaar. En vaak kunnen studenten maar een beperkt aantal uren stagelopen. Stageplaatsen zijn het moeilijkst te vinden in de sectoren die door corona het zwaarst zijn getroffen: de horeca, de evenementenbranche en het toerisme. Ook zijn er diverse studenten die studievertraging oplopen door corona en is bijvoorbeeld nu al besloten om komend jaar geen bindend studieadvies te geven.

Gevolgen carrière

De jeugdwerkloosheid loopt snel op, sneller dan de algemene werkloosheid. Uit de cijfers van het CBS blijkt dat in augustus 2020 11 procent van de jongeren (van 15 tot 25 jaar) werkloos is, terwijl dat onder de rest van de beroepsbevolking 4,6 procent is. Meer dan een verdubbeling dus. Hierdoor kunnen jongeren onvoldoende stappen zetten in hun carrière.

Meer overlast

Door de coronamaatregelen zorgen jongeren voor meer overlast en mensen trekken ook vaker aan de bel. De politie heeft sinds de invoering van de coronamaatregelen een stuk meer meldingen gekregen van jeugdoverlast. Er werd bij de politie de afgelopen jaren nog nooit zoveel geklaagd over de jeugd als in 2020.

Verbinding jeugd en overheid

De coronacrisis laat ook zien dat de verbinding tussen jeugd en de overheid echt matig is. Er zijn weinig professionals die echt in contact zijn met jeugd. De communicatie vanuit de overheid naar jongeren toe blijft een punt van aandacht. Jongeren worden vooral gezien als stoorzenders in de coronacrisis in plaats dat er echte aandacht is voor hun problemen en er wordt gekeken naar oplossingen.

Belangrijk wapen: preventie met rolmodellen

Er is helaas geen wondermiddel voor handen en dat gaat er ook niet komen. Maar er is wel degelijk iets wat we samen kunnen doen: de hand uitsteken naar de meest kwetsbare jongeren. De kunst is om met gevoel voor de juiste toon, het juiste mediakanaal en de juiste match rolmodellen voor deze jongeren vinden. Gemeenten sturen en verbinden partners van jeugd en veiligheid met de doelgroep door beleid en inkoop van de juiste zorg. Een goede regievoering vanuit de gemeente is nu essentieel. Niet alleen repressief, maar zeker ook preventief. Het bij elkaar brengen van partijen, informatie en de juiste aanpak is wat er nu nodig is.

Ondersteuning nodig?

Adviesbureau voor Veiligheid en Handhaving biedt gemeenten ondersteuning. We denken met u mee hoe u de regie kan verbeteren, hoe u de juiste partners aan tafel krijgt en hoe u zorgt voor een effectieve samenwerking. Zo hebben wij een quickscan jeugd ontwikkeld en kunnen wij u tijdelijk ondersteunen met professionals op dit vakgebied.

Bas Bastiaans adviseur jeugd
Dit artikel over de gevolgen van de coronacrisis op de jeugd is geschreven door onze adviseur Bas Bastiaans. Hij denkt graag met u mee over het beleid Jeugd en Veiligheid in uw gemeente. Neem contact met hem op voor een afspraak.